Η εμμονή του Τραμπ με τη Γροιλανδία προκαλεί τη σοβαρότερη κρίση ΗΠΑ–Ευρώπης εδώ και δεκαετίες: Οι απειλές δασμών και ο διχασμός στον Λευκό Οίκο
Σε ευθεία σύγκρουση με την Ευρώπη οδηγεί την Ουάσιγκτον η εμμονή του Ντόναλντ Τραμπ με τη Γροιλανδία, καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ δήλωσε ότι είναι αποφασισμένος να επιβάλει δασμούς έως και 25% σε ευρωπαϊκές χώρες που αντιτίθενται στις απαιτήσεις του για έλεγχο του αρκτικού νησιού, ξεκαθαρίζοντας πως θα προχωρήσει «100%» στην υλοποίηση των απειλών του.
Δασμοί έως 25% σε οκτώ χώρες του ΝΑΤΟ
Σε συνέντευξή του στο NBC News, ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι από την 1η Φεβρουαρίου θα επιβληθούν δασμοί 10% σε όλα τα προϊόντα που εισάγονται στις ΗΠΑ από τη Βρετανία, ποσοστό που θα αυξηθεί στο 25% από την 1η Ιουνίου, εάν δεν υπάρξει συμφωνία για την αγορά της Γροιλανδίας από τη Δανία.
Ο ίδιος προειδοποίησε ότι το ίδιο καθεστώς θα ισχύσει για τη Δανία, τη Νορβηγία, τη Σουηδία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ολλανδία και τη Φινλανδία — όλες χώρες μέλη του ΝΑΤΟ.
Ερωτηθείς αν πράγματι θα προχωρήσει, απάντησε κατηγορηματικά:
«Θα το κάνω, 100%».
Από «ιδέα» της πρώτης θητείας σε ανοιχτή κρίση
Η υπόθεση της Γροιλανδίας, που είχε εμφανιστεί για πρώτη φορά κατά την πρώτη προεδρική θητεία του Τραμπ ως μια ανορθόδοξη –και για πολλούς συμβούλους του όχι απολύτως σοβαρή– ιδέα, έχει πλέον εξελιχθεί σε κεντρικό άξονα της εξωτερικής του πολιτικής.
Στις αρχές Ιανουαρίου, ο Τραμπ φαινόταν να υποβαθμίζει το ζήτημα, δηλώνοντας ότι «θα τον απασχολήσει σε δύο μήνες». Ωστόσο, μέσα σε λίγες εβδομάδες η ρητορική του κλιμακώθηκε, αιφνιδιάζοντας τόσο τους Ευρωπαίους συμμάχους όσο και στελέχη του Λευκού Οίκου.
Διχασμός στον Λευκό Οίκο
Παρότι υπάρχει ευρεία συναίνεση στην αμερικανική κυβέρνηση για τη στρατηγική σημασία της Γροιλανδίας –λόγω της Αρκτικής, των φυσικών πόρων και της γεωπολιτικής αντιπαράθεσης με Ρωσία και Κίνα– δεν υπάρχει ενιαία γραμμή για τον τρόπο απόκτησης ελέγχου.
Κάποιοι αξιωματούχοι απορρίπτουν κάθε σκέψη στρατιωτικής λύσης και προκρίνουν την οικονομική πίεση μέσω δασμών, στο πλαίσιο μιας λογικής «Art of the Deal». Άλλοι μιλούν για «στενή συμμαχία» ή ακόμη και για «συνεταιρικό έλεγχο», χωρίς πλήρη προσάρτηση.
Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Άννα Κέλι, δήλωσε ότι «ολόκληρη η κυβέρνηση είναι έτοιμη να υλοποιήσει οποιοδήποτε σχέδιο επιλέξει ο πρόεδρος», υπογραμμίζοντας ότι ο Τραμπ «δεν εξελέγη για να διατηρήσει το status quo».
Ευρωπαϊκή ανησυχία και ΝΑΤΟ σε επιφυλακή
Η κλιμάκωση έχει προκαλέσει έντονη ανησυχία σε ευρωπαϊκές πρωτεύουσες και στο ΝΑΤΟ, με αξιωματούχους να προειδοποιούν για τη σοβαρότερη κρίση στις διατλαντικές σχέσεις εδώ και δεκαετίες.
Παράλληλα, ορισμένοι Ευρωπαίοι εκτιμούν ότι υπάρχει ακόμη περιθώριο διέξοδου μέσω διαπραγμάτευσης. Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, εξετάζεται ακόμη και η επαναδιαπραγμάτευση της συμφωνίας του 1951 μεταξύ ΗΠΑ, Δανίας και Γροιλανδίας, με αυστηρές εγγυήσεις για τον αποκλεισμό κινεζικών επενδύσεων.
«Θα κάνουμε κάτι στη Γροιλανδία, είτε το θέλουν είτε όχι»
Ο ίδιος ο Τραμπ, πάντως, επιμένει στον επιθετικό τόνο, δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ «θα κάνουν κάτι στη Γροιλανδία, είτε το θέλουν είτε όχι», προειδοποιώντας ότι διαφορετικά «θα την πάρουν η Ρωσία ή η Κίνα».
Η επιστροφή της Γροιλανδίας στο επίκεντρο της αμερικανικής πολιτικής δείχνει πλέον να απειλεί όχι μόνο τις εμπορικές σχέσεις ΗΠΑ–ΕΕ, αλλά και το ίδιο το θεμέλιο της διατλαντικής συμμαχίας.
Διαβάστε επίσης:
Φον ντερ Λάιεν προς Κογκρέσο ΗΠΑ: «Αδιαμφισβήτητος σεβασμός στην κυριαρχία της Γροιλανδίας»
Συνελήφθη Γάλλος δημοσιογράφος στην Κωνσταντινούπολη κατά τη διάρκεια φιλοκουρδικής διαδήλωσης
