Ο κίνδυνος μιας πρόκλησης: Ο Αλέξης Τσίπρας και η παγίδα του 2015
Στην ελληνική πολιτική σκηνή πολλές φορές κάποιοι από τους πρωταγωνιστές της εγκλωβίζονται σε μία αέναη επανάληψη του παρελθόντος. Η πρόσφατη, σφοδρή σύγκρουση μεταξύ του Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννη Στουρνάρα, και του πρώην Πρωθυπουργού, Αλέξη Τσίπρα, δεν είναι μια ετεροχρονισμένη «εκκαθάριση λογαριασμών». Είναι ένα βίαιο πισωγύρισμα που απειλεί να εκτροχιάσει το εγχείρημα του κ. Τσίπρα για την πολιτική του επαναφορά και τη δημιουργία ενός νέου φορέα στον χώρο της Κεντροαριστεράς.
Η αφορμή δόθηκε από τη συνέντευξη του Κεντρικού Τραπεζίτη στην «Ομάδα Αλήθειας», όπου καταγγέλθηκε η εργαλειοποίηση των ελεγκτικών μηχανισμών κατά της συζύγου του, ως αντίποινα για τη στάση του στην Τράπεζα Αττικής. Η απάντηση του κ. Τσίπρα υπήρξε οργίλη, επαναφέροντας τη ρητορική περί «συστήματος» και «εκλεκτών».
Η Νεκρανάσταση των «Δαιμόνων» του 2015
Το 2015 αποτελεί την «Αχίλλειο πτέρνα» του Αλέξη Τσίπρα στην προσπάθειά του να προσεγγίσει το μετριοπαθές Κεντρώο και κεντροαριστερό ακροατήριο. Άλλωστε γι’ αυτό έγραψε την Ιθάκη προκειμένου να ξεκαθαρίσει τους λογαριασμούς του με το παρελθόν όπως και ο ίδιος έχει πει. Για το ακροατήριο του κέντρου όμως κι ενός μεγάλου κομματιού της κεντροαριστεράς η περίοδος εκείνη δεν έχει ηρωικά χαρακτηριστικά, αλλά είναι συνδεδεμένη με την αβεβαιότητα, τα capital controls και την αμφισβήτηση των θεσμών.
Ο κ. Στουρνάρας, με την παρέμβασή του, δεν επιτέθηκε απλώς σε ένα πρόσωπο, αλλά ανέσυρε στην επιφάνεια τη «σκοτεινή πλευρά» της διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ: τις καταγγελίες για παρεμβάσεις στη Δικαιοσύνη, τη στοχοποίηση αντιπάλων και την απόπειρα ελέγχου του τραπεζικού συστήματος. Ο Αλέξης Τσίπρας, απαντώντας με την ένταση που απάντησε, εκτιμούν κυβερνητικά στελέχη έπεσε στην παγίδα να υπερασπιστεί εκείνη την περίοδο, αντί να την υπερβεί. Κάθε φορά που η συζήτηση επιστρέφει στο 2015, ο κ. Τσίπρας χάνει το πλεονέκτημα του «ώριμου ηγέτη» και ενδύεται ξανά τον μανδύα του ριζοσπάστη της πρώτης φοράς αριστερά, αλλά και του διαχειριστή των συνεπειών του πρώτου εξαμήνου της διακυβέρνησης, φιγούρα που το αντι-ΣΥΡΙΖΑ μέτωπο λατρεύει να μισεί.
Το κεντροαριστερό στοίχημα και η θεσμική μνήμη
Η στρατηγική του Αλέξη Τσίπρα για την ίδρυση ενός νέου κόμματος ή την ηγεμονία στην ευρύτερη Κεντροαριστερά, προϋποθέτει την αποδοχή του από ψηφοφόρους που παραδοσιακά ανήκουν στο ΠΑΣΟΚ και Κέντρο. Πρόκειται για πολίτες με υψηλή θεσμική ευαισθησία. Είναι οι ίδιοι που στέκονται καχύποπτοι απέναντι στην κυβέρνηση Μητσοτάκη καθώς αυτή κατηγορείται από τον Ευάγγελο Βενιζέλο και κι άλλα στελέχη του τότε ΑντιΣυριζα μετώπου για παρεμβάσεις στους θεσμούς και το κράτος δικαίου.
Η καταγγελία Στουρνάρα περί εφόδων του ΣΔΟΕ και της Οικονομικής Αστυνομίας στο γραφείο της συζύγου του, αγγίζει μια ευαίσθητη χορδή της αστικής δημοκρατίας: την ασφάλεια δικαίου και την προστασία του πολίτη από την αυθαιρεσία της εκτελεστικής εξουσίας. Όταν ο κ. Τσίπρας επιλέγει να επιτεθεί στον καταγγέλλοντα, αντί να δώσει πειστικές απαντήσεις για την ουσία των καταγγελιών, επιβεβαιώνει στα μάτια αυτών των ψηφοφόρων ότι η νοοτροπία του «καθεστωτισμού» μπορεί να μην ήταν μια παρένθεση.
Η μετωπική σύγκρουση με τον Διοικητή της ΤτΕ, ακόμη και αν αυτός ελέγχεται για την επιλογή του μέσου που μίλησε, επαναφέρει τον κ. Τσίπρα στο κάδρο του «επαναστάτη» που συγκρούεται με τους θεσμούς, απομακρύνοντάς τον από την εικόνα του «εγγυητή της σταθερότητας».
Η αντίφαση του «νέου»
Το μεγαλύτερο πρόβλημα για τον Αλέξη Τσίπρα είναι ότι ένα νέο κόμμα χρειάζεται ένα νέο αφήγημα, απαλλαγμένο από τα βαρίδια του παρελθόντος. Η ανακύκλωση της σύγκρουσης με τον κ. Στουρνάρα λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι ο κ. Τσίπρας δεν είναι «νέος» παίκτης. Κουβαλάει ένα βαρύ ιστορικό φορτίο.
Αντί να μιλάει για το μέλλον, την ακρίβεια, την κλιματική κρίση ή την τεχνητή νοημοσύνη, ο πρώην Πρωθυπουργός αναγκάζεται να ξοδεύει πολύτιμο πολιτικό κεφάλαιο για να δικαιολογήσει πεπραγμένα μιας δεκαετίας πριν. Αυτή η εσωστρέφεια είναι προβληματική για κάθε προσπάθεια διεύρυνσης. Ουσιαστικά, η αντιπαράθεση αυτή μπορεί να συσπειρώνει τον σκληρό πυρήνα των οπαδών του, εκείνους που ούτως ή άλλως θα τον ακολουθούσαν, αλλά υψώνει τείχη προς ένα κομμάτι του κοινωνικού σώματος που θέλει να ξεχάσει την τοξικότητα της κρίσης. Άλλωστε το γεγονός ότι ο Παύλος Πολλάκης αξιοποίησε τη σύγκρουση ζητώντας από τον Αλέξη Τσίπρα να απομακρύνει από το ίδρυμα του τον Γιώργο Χουλιαράκη λέει πολλά για τις συνέπειες της καινούριας σύγκρουσης Τσίπρα – Στουρνάρα.
Η επιλογή του Γιάννη Στουρνάρα να μιλήσει σε ένα μέσο με σαφή κομματική ταυτότητα μπορεί να ελεγχθεί δεοντολογικά και ήδη επικρίθηκε από τα περισσότερα κόμματα της αντιπολίτευσης. Αυτή η επιλογή λοιπόν μπορεί να προσέφερε στον κ. Τσίπρα ένα πρόσκαιρο επιχείρημα τις ορισμένες απάντησης του . Ωστόσο υπάρχει και η ουσία της πολιτικής ζημιάς για τον πρώην Πρωθυπουργό.
Η αναζωπύρωση της μνήμης του 2015, και ειδικά των πτυχών που αφορούν τη θεσμική λειτουργία της τότε κυβέρνησης, υπονομεύει τα θεμέλια του νέου πολιτικού οικοδομήματος που σχεδιάζει. Για να κερδίσει το ακροατήριο που θα του δώσει δυναμική στη νέα του προσπάθεια ο Αλέξης Τσίπρας πρέπει να πείσει ότι «έμαθε και άλλαξε». Η σφοδρότητα της σύγκρουσης με τον Γιάννη Στουρνάρα και η επιστροφή στην πολεμική ρητορική της «Πρώτης Φοράς Αριστερά» δεν πείθουν τους καχύποπτους ψηφοφόρους ότι οι λογαριασμοί με το παρελθόν έχουν οριστικά κλείσει.
Διαβάστε επίσης:
Μητσοτάκης για ελληνοτουρκικά: Η Ελλάδα δεν επιδιώκει ούτε την ένταση, ούτε την αδράνεια
Τρεις «νάρκες» στον δρόμο για την ανάκαμψη
Πηγή: topontiki.gr
