Ποιοι ωφελούνται μετά την απόφαση του Αρείου Πάγου για τα κόκκινα δάνεια
Η ολομέλεια του Αρείου Πάγου έλαβε μια ιστορική απόφαση που ανοίγει το δρόμο για σημαντική ελάφρυνση χιλιάδων δανειοληπτών που έχουν ενταχθεί στις δικαστικές ρυθμίσεις του νόμου 3869/2010 (νόμος Κατσέλη).
Έκρινε κατά πλειοψηφία (35 υπέρ – 12 κατά) ότι ο υπολογισμός του ανατοκισμού στα «κόκκινα» δάνεια που υπάγονται στον νόμο Κατσέλη πρέπει να γίνεται επί της μηνιαίας δόσης – όπως υποστήριζαν οι δανειολήπτες – και όχι επί του συνολικού κεφαλαίου της οφειλής, θέση που προέβαλαν οι τράπεζες και τα funds.
Η συνολική αξία των δανείων που επηρεάζονται από την απόφαση υπολογίζεται πως ξεπερνά τα 12 δισ. ευρώ με τον αριθμό των δανειοληπτών που «αγγίζει» να είναι περίπου τους 350.000. Στο ποσό αυτό περιλαμβάνονται βέβαια και υποθέσεις για τις οποίες δεν έχει ακόμη εκδοθεί οριστική απόφαση υπαγωγής στον νόμο Κατσέλη.
Υπέρ των δανειοληπτών είχε ταχθεί στην εισήγησή του ο αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου Σωτήρης Πλαστήρας προτείνοντας ο υπολογισμός των οφειλόμενων τόκων για τα κόκκινα δάνεια να υπολογίζεται στη μηνιαία δόση τους και όχι στο σύνολο του ποσού.
Η υπόθεση είχε συζητηθεί στις 27.2.2025 στην πλήρη (μεγάλη) Ολομέλεια του Αρείου Πάγου, με την παλαιά ηγεσία του Ανωτάτου Ποινικού Δικαστηρίου, δηλαδή με πρόεδρο την Ιωάννα Κλάπα και εισαγγελέα την Γεωργία Αδειλίνη. Τότε είχε συζητηθεί το προδικαστικό ερώτημα, που απηύθυνε το Ειρηνοδικείο Ιωαννίνων αναφορικά με τη διχογνωμία που είχε ανακύψει από την έκδοση αλληλοσυγκρουόμενων αποφάσεων.
Τότε η Γεωργία Αδειλίνη είχε ταχθεί υπέρ των δανειοληπτών, εισηγούμενη οι τόκοι να υπολογίζονται στη μηνιαία δόση και όχι στο σύνολο της οφειλής. Έκτοτε, δεν πραγματοποιήθηκε η διάσκεψη καθώς ο εισηγητής της υπόθεσης αντιμετώπισε θέματα υγείας και η διάσκεψη της Ολομέλειας έγινε σήμερα, Πέμπτη. Η δημοσίευση της απόφασης της Ολομέλειας αναμένεται μέσα στο επόμενο διάστημα.
Παραδείγματα
Ένα δάνειο 100.000, με αποπληρωμή στα 20 χρόνια και επιτόκιο 4,5%, εάν επιβληθεί τόκος επί του συνόλου κεφαλαίου, η δόση διαμορφώνεται περίπου στα 616 ευρώ τον μήνα. Αν ο τόκος υπολογιστεί επί της μηνιαίας δόσης, η μηνιαία καταβολή περιορίζεται σχεδόν κατά 200 ευρώ με την δόση του δανείου να πέφτει στην περιοχή των 417 ευρώ τον μήνα.
Συγκεκριμένα, παραδείγματα Εκτοκισμού (Ετήσιο επιτόκιο ~4,5% – 5%)
Οφειλή 50.000€ (20 έτη):
- Τόκος επί συνόλου κεφαλαίου: Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 308€.
- Τόκος επί της μηνιαίας δόσης: Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 209€.
- Διαφορά: 99€ λιγότερα ανά μήνα
Οφειλή 100.000€ (20 έτη):
- Τόκος επί συνόλου κεφαλαίου: Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 616€.
- Τόκος επί της μηνιαίας δόσης: Η μηνιαία δόση διαμορφώνεται περίπου στα 417€.
- Διαφορά: 199€ λιγότερα ανά μήνα.
Μεγάλη νίκη
Ο υπολογισμός των τόκων πρέπει να γίνεται επί της μηνιαίας δόσης και όχι επί του συνολικού κεφαλαίου της οφειλής, όπως καταχρηστικά έπρατταν οι τράπεζες και οι servicers. Όπως αναφέρει σε ανακοίνωσή της η Ένωση Καταναλωτών Ποιότητα Ζωής (ΕΚΠΟΙΖΩ), κατά πλειοψηφία (35 προς 12), η Ολομέλεια έκρινε ότι η παραπάνω πρακτική συνάδει με τον στόχο και σκοπό του νόμου, για την προστασία της κύριας κατοικίας και τη βιωσιμότητα των ρυθμίσεων. Ως εκ τούτου, η επιλογή του υπολογισμού των τόκων επί της μηνιαίας δόσης σημαίνει πρακτικά ότι οι δόσεις των ρυθμίσεων δεν θα αυξάνονται υπέρμετρα λόγω ανατοκισμού επί του κεφαλαίου.
Είναι αξιοσημείωτο ότι ο εισηγητής και αντιπρόεδρος του Ανώτατου Δικαστηρίου έλαβε υπόψη τις παρεμβάσεις των ΕΚΠΟΙΖΩ, Δικηγορικών Συλλόγων και Φορέων, οι οποίες βρίσκονταν σε πλήρη ευθυγράμμιση με την εισήγηση της Εισαγγελέως του Αρείου Πάγου Γεωργίας Αδειλίνη. Μεταξύ άλλων, είχε επισημάνει ότι βασικό κριτήριο συνιστά η διασφάλιση της αξιοπρεπούς διαβίωσης του οφειλέτη και της οικογένειάς του, ο συνδυασμός της μεγαλύτερης κατά το δυνατόν ικανοποίησης των πιστωτών με τη βασική προστασία της προσωπικής αξιοπρέπειας και, συνακόλουθα, την εξασφάλιση και διατήρηση ενός στοιχειώδους επιπέδου διαβίωσης του οφειλέτη και των προστατευόμενων μελών της οικογένειάς του.
Στην πιλοτική αυτή δίκη, κομβικό ρόλο είχε η παρέμβαση της ΕΚΠΟΙΖΩ, η οποία ανέδειξε στο δικαστήριο τις σοβαρές συνέπειες του λανθασμένου υπολογισμού των τόκων και τις δυσβάσταχτες επιβαρύνσεις που δημιουργούσε για τους δανειολήπτες. Η ένωση υπογράμμισε ότι ο τόκος επί του συνολικού κεφαλαίου οδηγούσε σε υπέρογκες δόσεις, συχνά αδύνατον να εξυπηρετηθούν, ενώ επέτρεπε σε εταιρείες διαχείρισης να ασκούν ασφυκτικές και καταχρηστικές πιέσεις στους οφειλέτες, παρουσιάζοντας φουσκωμένα ποσά ως δήθεν νόμιμες επιβαρύνσεις.
H ΕΚΠΟΙΖΩ υπενθυμίζει ότι στην παρέμβασή της υποστήριξε μεταξύ άλλων πως ο σωστός και ανθρωποκεντρικός τρόπος υπολογισμού των τόκων είναι κρίσιμος για την αποτελεσματική προστασία των δανειοληπτών και των οικογενειών τους. Επίσης, οι δικαστικές ρυθμίσεις πρέπει να εξυπηρετούν τον πραγματικό σκοπό του νόμου, δηλαδή τη διατήρηση της κύριας κατοικίας και την αποτροπή υπερχρέωσης, όχι την επιβάρυνση των ήδη επιβαρυμένων οφειλετών.
Η απόφαση του Αρείου Πάγου, η οποία αναμένεται να δημοσιευτεί τις επόμενες ημέρες, όπως σημειώνει η ΕΚΠΟΙΖΩ, θα αποτελέσει δεσμευτική κατεύθυνση για όλα τα δικαστήρια της χώρας.
Οι τράπεζες και οι εταιρείες διαχείρισης (servicers) καλούνται να εφαρμόσουν χωρίς καμία καθυστέρηση την απόφαση του Αρείου Πάγου.
- νέο, ορθό υπολογισμό των τόκων,
- προσαρμογή των υφιστάμενων ρυθμίσεων και συμψηφισμό των χρημάτων που έχουν καταβάλει αδίκως οι δανειολήπτες όλα αυτά τα χρόνια,
- ενημέρωση των δανειοληπτών για τις νέες, χαμηλότερες δόσεις και αποστολή νέου δοσολογίου.
Για πρώτη φορά μετά από χρόνια, χιλιάδες νοικοκυριά βλέπουν μια πραγματική προοπτική ανακούφισης, όχι μόνο για το μέλλον, αλλά και για το παρελθόν, όπου πολλοί υπερχρεώθηκαν εξαιτίας λανθασμένων υπολογισμών και αυθαίρετων πρακτικών, καταλήγει η ανακοίνωση και επισημαίνεται ότι οι καταναλωτές για περισσότερες πληροφορίες μπορούν να απευθύνονται στην ΕΚΠΟΙΖΩ.
Διαβάστε επίσης:
Πιερρακάκης: «Κερδίζουμε 800 εκατ. ευρώ ετησίως από την πρόωρη αποπληρωμή των μνημονιακών χρεών»
Ακρίβεια διαρκείας και «πρωταθλητισμός» πληθωρισμού – γιατί η Ελλάδα μένει ψηλά στην Ευρωζώνη
Πηγή: ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ | topontiki.gr
