Servicers: Η ψηφιακή «διαφάνεια» δεν γεμίζει το άδειο πορτοφόλι
Η ανακοίνωση για τη σύσταση της νέας πενταμελούς επιτροπής εποπτείας των servicers και η θεσμοθέτηση της μηνιαίας ψηφιακής ενημέρωσης των οφειλετών, χαιρετίστηκαν ως βήματα προς τη «λογοδοσία».
Όμως, για τα 2,6 εκατομμύρια των Ελλήνων που βρίσκονται εγκλωβισμένοι στον λαβύρινθο του ιδιωτικού χρέους, η διαφάνεια από μόνη της μοιάζει με πολυτέλεια που δεν εξαργυρώνεται.Τι νόημα έχει να γνωρίζεις το ακριβές υπόλοιπο της οφειλής σου μέσω μιας καλοσχεδιασμένης πλατφόρμας, όταν η πρόταση ρύθμισης που λαμβάνεις παραμένει εξωπραγματική; Η ψηφιοποίηση της απόγνωσης δεν αποτελεί λύση.
Το πρόβλημα της ελληνικής οικονομίας δεν ήταν ποτέ η έλλειψη «φακέλων» ή «εισηγήσεων» στις αρμόδιες γραμματείες, αλλά η κραυγαλέα δυσαναλογία ισχύος ανάμεσα σε απρόσωπα funds και δανειολήπτες που αναζητούν έναν άνθρωπο στην άλλη άκρη της γραμμής – και βρίσκουν τοίχο. Αν η νέα επιτροπή περιοριστεί στην απλή αρχειοθέτηση παραπόνων, θα έχει αποτύχει πριν καν συνεδριάσει. Η πραγματική εποπτεία δεν κρίνεται από το πόσο καλά καταγράφεται η αυθαιρεσία, αλλά από το πόσο αποτελεσματικά πατάσσεται.
Η παγίδα του «νόμιμου» και του «ηθικού»
Ενώ το θεσμικό πλαίσιο και ο Κώδικας Δεοντολογίας της Τράπεζας της Ελλάδος περιγράφουν έναν κόσμο αγγελικά πλασμένο, η καθημερινότητα στις δικαστικές αίθουσες και στα γραφεία των διαμεσολαβητών διηγείται μια άλλη ιστορία. Οι servicers συχνά οχυρώνονται πίσω από την τυπική συμμόρφωση, την ώρα που οι προτάσεις ρύθμισης που καταθέτουν στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό στερούνται στοιχειώδους βιωσιμότητας.
Το ερώτημα που προκύπτει είναι αμείλικτο: Τι νόημα έχει η «αξιολόγηση της οικονομικής κατάστασης του οφειλέτη» όταν το αποτέλεσμα είναι μια δόση που ξεπερνά το 70% του διαθέσιμου εισοδήματός του; Η «ελαστικότητα» των κανόνων, στην οποία αναφέρονται πολλοί, δεν είναι ένα τυχαίο λάθος του συστήματος· είναι το ίδιο το μοντέλο λειτουργίας μιας αγοράς που προτεραιοποιεί την ταχεία ανάκτηση κεφαλαίων έναντι της κοινωνικής συνοχής.
Επιτροπές: Λύση ή γραφειοκρατικό «καταφύγιο»;
Η συγκρότηση της πενταμελούς επιτροπής στη Γενική Γραμματεία Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους είναι μια κίνηση που φαινομενικά απαντά στις πιέσεις. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητά της κρέμεται από μια κλωστή. Αν η διαδικασία περιοριστεί στην «καταγραφή και δημιουργία φακέλων», κινδυνεύει να μετατραπεί σε έναν ακόμα γραφειοκρατικό μηχανισμό που απλώς θα διαχειρίζεται τον όγκο της λαϊκής δυσαρέσκειας χωρίς να επιβάλλει κυρώσεις.
Τα διοικητικά πρόστιμα των 500.000 ευρώ ακούγονται ηχηρά, αλλά για εταιρείες που διαχειρίζονται χαρτοφυλάκια δισεκατομμυρίων, αποτελούν συχνά ένα απλό «κόστος λειτουργίας». Η πραγματική τομή θα ήταν η σύνδεση των καταγγελιών με την άμεση αναστολή πλειστηριασμών μέχρι την τελική αξιολόγηση. Εκεί θα κρινόταν η βούληση για πραγματική εποπτεία.
Το «ψηφιακό» προσωπείο
Η υποχρέωση για μηνιαία ψηφιακή ενημέρωση είναι αναμφίβολα ένα θετικό βήμα, αλλά ας μην γελιόμαστε. Η διαφάνεια δεν είναι το τέλος του δρόμου, είναι το μέσο. Ο οφειλέτης δεν πάσχει από έλλειψη πληροφόρησης για το πόσα χρωστάει – το γνωρίζει πολύ καλά κάθε φορά που αντικρίζει τον λογαριασμό του – πάσχει από έλλειψη πρόσβασης σε λύση.
Όσο οι servicers παραμένουν απρόσωποι μηχανισμοί πίσω από οθόνες και αυτοματοποιημένα μηνύματα, η σχέση ισχύος θα παραμένει ελλειμματική. Η ψηφιοποίηση κινδυνεύει να γίνει ο μανδύας που θα καλύψει την έλλειψη ανθρώπινης διαμεσολάβησης και εξατομικευμένης προσέγγισης.
Πέρα από τις διαδικασίες
Το ιδιωτικό χρέος δεν είναι μια τεχνική λεπτομέρεια των ισολογισμών, είναι το ωρολογιακό άγχος μιας ολόκληρης κοινωνίας. Η νέα επιτροπή και οι νέοι κανόνες θα κριθούν στην πράξη: από το αν θα σταματήσουν οι καταχρηστικές πρακτικές και από το αν οι ρυθμίσεις θα γίνουν επιτέλους ρεαλιστικές. Η «κοινωνική λογοδοσία» δεν επιτυγχάνεται με την καταγραφή παραπόνων, αλλά με την απόδοση δικαιοσύνης. Γιατί, στο τέλος της ημέρας, η ισορροπία ισχύος δεν αποκαθίσταται με ψηφιακά εργαλεία, αλλά με την πολιτική βούληση να τεθούν όρια εκεί που η κερδοφορία συγκρούεται με την επιβίωση.
Διαβάστε επίσης:
Μειώσεις έως 23% στα τιμολόγια της ΔΕΗ τον Μάρτιο
Πηγή: topontiki.gr
