Washington Post: Το παρασκήνιο της απαγωγής Μαδούρο – Το γνώριζε το Βατικανό, του είχε προσφέρει καταφύγιο ο Πούτιν
Το παρασκήνιο της απαγωγής του Νικολάς Μαδούρο από την κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, αλλά και τον ρόλο του Βατικανού, της Ρωσίας και του Κατάρ, αποκαλύπτει η Washington Post.
Την παραμονή των Χριστουγέννων, ο καρδινάλιος Πιέτρο Παρολίν, δεύτερος στην ιεραρχία του Βατικανού μετά τον πάπα και επί χρόνια βασικός διπλωματικός διαμεσολαβητής της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας, κάλεσε επειγόντως τον πρέσβη των ΗΠΑ στην Αγία Έδρα, Μπράιαν Μπερτς, για να πιέσει για λεπτομέρειες σχετικά με τα σχέδια του Ντόναλντ Τραμπ για τη Βενεζουέλα και τον Νικολάς Μαδούρο, σύμφωνα με κυβερνητικά έγγραφα που εξασφάλισε η Washington Post.
«Θα στοχοποιούσαν οι ΗΠΑ μόνο εμπόρους ναρκωτικών;» ρώτησε, ή «μήπως η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ επιδιώκει στην πραγματικότητα αλλαγή καθεστώτος;». Ο Νικολάς Μαδούρο έπρεπε να φύγει, παραδέχθηκε ο Παρολίν σύμφωνα με τα έγγραφα, αλλά προέτρεψε τις ΗΠΑ να του προσφέρουν μια διέξοδο.
Κατά το σχετικό ρεπορτάζ, ο ισχυρός Ιταλός καρδινάλιος προσπαθούσε επί μέρες να έρθει σε επαφή με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, επιχειρώντας να αποτρέψει την αιματοχυσία και την αποσταθεροποίηση στη Βενεζουέλα. Στη συνομιλία του με τον Μπερτς, σύμμαχο του Τραμπ, ο Παρολίν είπε ότι η Ρωσία ήταν έτοιμη να χορηγήσει άσυλο στον Μαδούρο και παρακάλεσε τους Αμερικανούς να δείξουν υπομονή, και να τον ωθήσουν προς αυτή τη λύση.
«Αυτό που προτάθηκε στον Μαδούρο ήταν να φύγει και να μπορεί να απολαύσει τα χρήματά του», είπε πρόσωπο με γνώσης της ρωσικής πρότασης, προσθέτοντας ότι «μέρος αυτού του αιτήματος ήταν ότι ο πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν θα εγγυόταν την ασφάλειά του».
Ωστόσο, αυτό δε συνέβη. Μια εβδομάδα αργότερα, ο Μαδούρο και η σύζυγός του απήχθησαν από τις αμερικανικές ειδικές δυνάμεις σε μια επιδρομή που στοίχισε τη ζωή σε περίπου 100 άτομα και μεταφέρθηκαν αεροπορικώς στη Νέα Υόρκη για να έρθουν αντιμέτωποι με κατηγορίες για διακίνηση ναρκωτικών.
Η μέχρι πρότινος άγνωστη συνάντηση στο Βατικανό ήταν μία από τις πολλές αποτυχημένες προσπάθειες – από Αμερικανούς και μεσάζοντες, Ρώσους, Καταριανούς, Τούρκους, την Καθολική Εκκλησία και άλλους – να αποτρέψουν μια διπλωματική κρίση και να βρεθεί ένα ασφαλές καταφύγιο για τον Μαδούρο πριν την αμερικανική επιχείρηση εναντίον του.
«Είναι απογοητευτικό το γεγονός ότι διέρρευσαν τμήματα μιας εμπιστευτικής συνομιλίας που δεν αντικατοπτρίζουν με ακρίβεια το περιεχόμενο της ίδιας της συνομιλίας, η οποία έλαβε χώρα κατά τη διάρκεια της περιόδου των Χριστουγέννων», ανέφερε το γραφείο Τύπου του Βατικανού σε δήλωση προς την αμερικανική εφημερίδα. Ο εκπρόσωπος του Μπερτς παρέπεμψε τις ερωτήσεις στο Στέιτ Ντιπάρτμεντ, το οποίο αρνήθηκε να σχολιάσει. Παράλληλα, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δεν απάντησε σε αίτημα για σχόλιο.
Οι προσπάθειες να οδηγηθεί ο Μαδούρο στην εξορία και η τελική προειδοποίηση
Το ρεπορτάζ της Washington Post περιλαμβάνει νέα στοιχεία σχετικά με τις εκτεταμένες διεθνείς προσπάθειες να οδηγηθεί ο Μαδούρο στην εξορία και να αποφευχθεί η στρατιωτική επέμβαση των ΗΠΑ, καθώς και για την απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ να συνεργαστεί με τον εν ενεργεία αντιπρόεδρο της Βενεζουέλας, αντί με την ηγέτιδα της αντιπολίτευσης που η Ουάσιγκτον υποστήριζε επί χρόνια.
Οι εβδομάδες και οι μήνες που προηγήθηκαν εκείνης της ημέρας περιλάμβαναν χαμένες ευκαιρίες για τον Μαδούρο, ο οποίος φαινόταν να μην έχει συνειδητοποιήσει πόσο επικίνδυνη είχε γίνει η θέση του.
Η απόρριψη πολλαπλών πιθανών εξόδων διαφυγής, ακόμη και όταν τα πολεμικά πλοία των ΗΠΑ άρχισαν να χτυπούν υποτιθέμενα σκάφη ναρκοεμπορίου στα ανοιχτά των ακτών της Βενεζουέλας και οι αξιωματούχοι των ΗΠΑ ενέτειναν τη ρητορική τους εναντίον της κυβέρνησής του, τελικά σφράγισαν τη μοίρα του.
Οι προσπάθειες να εξασφαλιστεί μια διέξοδος για τον Μαδούρο συνεχίστηκαν μέχρι την τελευταία στιγμή. Μάλιστα, λίγες μέρες πριν από την αμερικανική επιχείρηση, έλαβε μια τελική προειδοποίηση, σύμφωνα με πρόσωπο που γνωρίζει την πρόταση. Όμως και πάλι, αρνήθηκε να υποχωρήσει.
«Δεν δέχτηκε τη συμφωνία», είπε άλλο πρόσωπο με γνώσης της υπόθεσης και πρόσθεσε: «Απλώς θα καθόταν εκεί και θα παρακολουθούσε τους άλλους να δημιουργούν μια κρίση».
Η λύση στο πρόσωπο της Ντέλσι Ροντρίγκες
Την ίδια ώρα, οι ΗΠΑ κατέληγαν σε σχέδιο για τον διάδοχό του, στρέφοντας το ενδιαφέρον τους προς τη Νο 2 του Μαδούρο, την αντιπρόεδρο Ντέλσι Ροντρίγκες. Ήταν μια εντυπωσιακή μεταστροφή για τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του είχε επιβάλει κυρώσεις στη Ροντρίγκες και στον ισχυρό αδελφό της, Χόρχε, οι οποίοι θεωρούνταν τότε στην Ουάσιγκτον ως μέλη του καθεστώτος Μαδούρο.
Ωστόσο, μια πιο ρεαλιστική άποψη άρχισε σταδιακά να επικρατεί, καθώς ανώτατα στελέχη της κυβέρνησης αμφισβήτησαν την ικανότητα της ηγέτιδας της αντιπολίτευσης Μαρία Κορίνα Ματσάδο, να κερδίσει την υποστήριξη του στρατού και άλλων πυλώνων εξουσίας που επί δεκαετίες ελέγχονταν από τους οπαδούς του εκλιπόντος Ούγκο Τσάβες, ιδρυτή του σοσιαλιστικού κράτους της χώρας.
Η σκέψη του Τραμπ επηρεάστηκε εν μέρει από μια πρόσφατη απόρρητη αξιολόγηση της CIA, η οποία κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι πιστοί του Μαδούρο θα ήταν πιο αποτελεσματικοί στη διακυβέρνηση από ό,τι η Ματσάδο και η ομάδα της, σύμφωνα με ανώτερο αξιωματούχο του Λευκού Οίκου και ένα πρόσωπο που με γνώση του θέματος. Η ουσία της εκτίμησης, που είχε αποκαλυφθεί από την Wall Street Journal, ήταν ότι η Ματσάδο θα δυσκολευόταν να υπερνικήσει τις φιλοκυβερνητικές υπηρεσίες ασφαλείας. Η ανάλυση μεταφέρθηκε στον Τραμπ από τον διευθυντή της CIA, Τζον Ράτκλιφ, σύμφωνα με τον ίδιο αξιωματούχο.
Λίγο μετά, πρόσθεσε ο αξιωματούχος, ο Τραμπ αποφάσισε να επιλέξει τη Ροντρίγκες ως διάδοχο του Μαδούρο, κατόπιν εισήγησης των ανώτερων αξιωματούχων πληροφοριών και ασφάλειας της κυβέρνησής του.
Για χρόνια, η Ροντρίγκες είχε δημόσια εικόνα ως φλογερή υποστηρίκτρια του Τσάβες, αλλά σε προσωπικές συναντήσεις, ιδιαίτερα με εκπροσώπους της αμερικανικής πετρελαϊκής βιομηχανίας, εμφανιζόταν ως εντελώς διαφορετικό πρόσωπο. «Δεν ήταν αντι-αμερικανή, είχε μάλιστα ζήσει στη Σάντα Μόνικα» κατά τα φοιτητικά της χρόνια, ανέφερε ένα πρόσωπο που είχε επανειλημμένες συνομιλίες μαζί της. «Ήταν το ακριβώς αντίθετο από ιδεολόγος», πρόσθεσε η ίδια πηγή.
Σημειώνεται ότι δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι η Ροντρίγκες γνώριζε το σχέδιο απομάκρυνσης του Μαδούρο. Και η κυβέρνηση Τραμπ δεν της είπε ότι είχε γίνει η φαβορί για να πάρει τη θέση του, είπε ο ανώτερος αξιωματούχος του Λευκού Οίκου. Θα ήταν «εξαιρετικά επικίνδυνο για εμάς να επικοινωνήσουμε οτιδήποτε πριν από την επιχείρηση», πρόσθεσε ο αξιωματούχος.
Το μήνυμα του Τραμπ στον Μαδούρο και η παρερμηνεία
Ο Μαδούρο, από την πλευρά του, φαινόταν να παρερμηνεύει συστηματικά τα μηνύματα από την Ουάσιγκτον. Πίστευε ότι η τηλεφωνική συνομιλία που είχε με τον Τραμπ τον Νοέμβριο είχε πάει «καλά», σύμφωνα με πρόσωπο που γνωρίζει τον τρόπο σκέψης του, ενώ στην πραγματικότητα τού είχαν πει ότι ο χρόνος του είχε τελειώσει: «Ο πρόεδρος του είπε ότι “μπορείς να διαλέξεις τον εύκολο ή τον δύσκολο δρόμο”», ανέφερε ο ανώτερος αξιωματούχος του Λευκού Οίκου.
Ο Τραμπ προσκάλεσε ακόμη τον ομόλογό του από τη Βενεζουέλα στην Ουάσιγκτον, σύμφωνα με το πρόσωπο που γνωρίζει καλά την υπόθεση, προσφέροντάς του ασφαλή διέλευση ώστε να συζητήσουν τα θέματα από κοντά. Ωστόσο, ο Μαδούρο αρνήθηκε. Υπολόγισε ότι οι Δημοκρατικοί θα κέρδιζαν τις ενδιάμεσες εκλογές, ότι ο Τραμπ θα ήταν αδύναμος και ότι θα μπορούσε να παραμείνει στην εξουσία.
«Ήταν εκεί έξω και χόρευε», είπε το πρόσωπο, προσθέτοντας: «Όχι πια».
Ρωσία και Βατικανό
Το Βατικανό αποτελεί εδώ και χρόνια κρίσιμο κρίκο στις διεθνείς διαπραγματεύσεις με την απομονωμένη κυβέρνηση της Βενεζουέλας. Πριν από μια δεκαετία, η Αγία Έδρα είχε προσπαθήσει ανεπιτυχώς να επιτύχει συμφωνία μεταξύ του Μαδούρο και της κατακερματισμένης αντιπολίτευσης. Πιο πρόσφατα, το Βατικανό επιχείρησε να προωθήσει διάλογο μέσω ανώτερων κληρικών στη χώρα, ενώ ο Πάπας Λέων ΙΔ’ είχε προειδοποιήσει τις ΗΠΑ κατά της χρήσης βίας.
«Πιστεύω ότι η βία δεν φέρνει ποτέ τη νίκη», είχε δηλώσει ο Πάπας Λέων τον Νοέμβριο, μετά από αναφορές για αμερικανικά πολεμικά πλοία που κατευθύνονταν προς τη Βενεζουέλα. «Το κλειδί είναι να επιδιώξουμε τον διάλογο».
Ο Παρολίν, ο οποίος είχε προηγουμένως υπηρετήσει ως παπικός νούντσιος – πρεσβευτής του Βατικανού – στο Καράκας, είχε βαθύ ενδιαφέρον για τη Βενεζουέλα. Είχε επίσης διαμεσολαβήσει στο παρελθόν την κυβέρνηση Τραμπ για θέματα που αφορούσαν στην Ουκρανία και τη Ρωσία, σύμφωνα με πρόσωπο γνωρίζει τις συνομιλίες.
Η Βενεζουέλα αποτελεί σημαντικό ορμητήριο για τη Μόσχα στη Λατινική Αμερική. Όταν ο Τσάβες ανέβηκε στην εξουσία το 1999, η Βενεζουέλα πραγματοποίησε σημαντικές αγορές ρωσικών όπλων, συμπεριλαμβανομένων τανκς, μαχητικών Sukhoi και πυραύλων εδάφους-αέρος. Η Ρωσία προσέφερε επίσης σημαντικά δάνεια στο Καράκας, παρείχε οικονομική στήριξη για να βοηθήσει τη χώρα να αντέξει τις αμερικανικές κυρώσεις και παραμένει παίκτης στη βενεζουελανική πετρελαϊκή βιομηχανία.
Σύμφωνα με τα έγγραφα που έλαβε η αμερικανική εφημερίδα, στη συνάντησή του με τον Μπερτς στις 24 Δεκεμβρίου, ο Παρολίν δήλωσε ότι η Ρωσία ήταν έτοιμη να υποδεχτεί τον Μαδούρο. Επίσης, μοιράστηκε αυτό που περιγράφεται στα έγγραφα ως «φήμη»: Ότι η Βενεζουέλα είχε γίνει «κομμάτι» των διαπραγματεύσεων μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας και ότι «η Μόσχα θα εγκατέλειπε τη Βενεζουέλα αν ικανοποιούταν από την Ουκρανία».
Αναλυτές σημειώνουν ότι η Ρωσία είχε ήδη μειώσει την υποστήριξή της προς τη Βενεζουέλα τα τελευταία χρόνια, καθώς η προσοχή της στράφηκε στον πόλεμο στην Ουκρανία. Όταν ο Μαδούρο επισκέφθηκε τη Μόσχα τον Μάιο, υπέγραψε μια συμφωνία στρατηγικής συνεργασίας με τον Πούτιν, αλλά η σχέση θεωρήθηκε από τους περισσότερους παρατηρητές περισσότερο ιδεολογική, παρά ουσιαστική.
Η προσφορά της Ρωσίας να χορηγήσει άσυλο στον πρόεδρο της Βενεζουέλας ήρθε εν μέσω ευρύτερων προσπαθειών της Μόσχας να επαναφέρει τις σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες και να εξασφαλίσει μια ευνοϊκή συμφωνία για την Ουκρανία.
Ο ρόλος του Κατάρ
Την ίδια ώρα, το Κατάρ είχε «μεγάλη απογοήτευση» από τον Μαδούρο, ο οποίος ακύρωνε συμφωνίες στις οποίες είχαν καταλήξει οι διαπραγματευτές του, σύμφωνα με έναν αξιωματούχο της κυβέρνησης Μπάιντεν που έχει γνώση των συνομιλιών. Η εκτίμηση του Κατάρ ήταν ότι αν η Ροντρίγκες «λέει ότι θα κάνει κάτι, αυτό γίνεται».
Οι Καταριανοί «αναγνώρισαν ότι η Ντέλσι θα έπρεπε να ηγηθεί της χώρας πριν από οποιονδήποτε άλλο» αν ο Μαδούρο έφευγε, είπε ο πρώην αξιωματούχος.
Στις αρχές του περασμένου έτους, ο ειδικός απεσταλμένος του Τραμπ για ειδικές αποστολές, Ρίτσαρντ Γκρένελ, ανέλαβε κεντρικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις με τη Βενεζουέλα, άλλοτε με τη βοήθεια του Κατάρ, και άλλοτε απευθείας με τον αδελφό της Ροντρίγκες, Χόρχε Ροντρίγκες, ψυχίατρο, πρώην υπουργό Ενημέρωσης και νυν πρόεδρο της Εθνοσυνέλευσης.
Σε αυτές τις συνομιλίες, η Βενεζουέλα απέρριπτε επανειλημμένα τις αμερικανικές προτάσεις για αποχώρηση του Μαδούρο από την εξουσία.
Διαβάστε επίσης:
Τραμπ: Ξεκινάμε άμεσα την πώληση έως και 50 εκατ. βαρελιών πετρελαίου της Βενεζουέλας
